راه و رسم اصلاح‌طلبی

  • منتشرشده درسیاسی
  • بازدید 851 بار

 

یادداشتی از سید هاشم هدایتی:

حقیر به نوبه خود نکاتی را از دو دهه پیش یادداشت کرده و بعضا به چاپ رسانده ام اما می کوشم در حد بضاعت اندکم گزیده هایی از این یادداشت ها را در اختیار عزیزان قرار دهم.دستبوس کسانی خواهم بود که گفته هایم را نقد و تذکر منصفانه و سازنده ارایه فرمایند...

 

همانطوری که دوستان عزیز آگاهند، اصلاح طلبی پیش از آنکه صرفا یک روش و ابزار برای کسب قدرت باشد، یک فکر، یک اندیشه و فرهنگ برای زندگی است. همین فکر و فرهنگ و منطق رفتاری است که یک اصلاح طلب را از یک تندروی انقلابی یا یک محافظه کار هوادار وضع موجود متمایز می سازد. گاهی به چشم خود می بینیم یک اصلاح طلب رفتاری را انجام می دهد که همان رفتار از یک انقلابی یا محافظه کار بر می آید.
گرچه برای یک سیاستمدار یا سیاست ورز اصلاح طلب لحظه لحظه زندگی میدان رفتار اصلاح طلبانه است اما در فضای جامعه ما غالبا ایام انتخابات بارزترین زمان برای نمایش روش اصلاح طلبانه به شمار می رود
برخی رفتارهای دور از انتظارو بیگانه با منش اصلاح طلبی از برخی اصلاح طلبان در ماه های اخیر در استان ما سرزده که می تواند به ما این هشدار را بدهد که مراقب باشیم اصلاح طلبی منش خاص خود دارد. حواسمان باشد اصلاح طلبی با حرف و سخن اثبات نمی شود
از این باب می خواهم خواهش کنم از دوستان ارجمندم؛ بیائید این روزهای داغ انتخابات را به زمینه ای برای آموزش اندیشه، روش و منش اصلاح طلبی گروهی تبدیل کنیم.بیائید داشته هایمان را به اشتراک بگذاریم. لذا از تک تک اعضای گروه های مجازی سیاسی، اجتماعی و فرهنگی استان مان خاضعانه درخواست برادرانه دارم که روزی یا هفته ای یک نکته از ویژگی ها و الزامات رفتار اصلاح طلبانه را – ولو در یک جمله کوتاه- در اختیار دوستات و سایر اعضای گروه قرار دهیم.
باور بفرمائید انتخابات تمام می شود، سرانجام فردی از میان نامزدهای موجود راهی مجلس می شود، امیدوارم متعهد به وعده هایش باشد، اما آنچه می ماند ما هستیم، ارتباطات ما هست که می ماند و رفتاری که از ما سر می زند
حقیر به نوبه خود نکاتی را از دو دهه پیش یادداشت کرده و بعضا به چاپ رسانده ام اما می کوشم در حد بضاعت اندکم گزیده هایی از این یادداشت ها را در اختیار عزیزان قرار دهم.دستبوس کسانی خواهم بود که گفته هایم را نقد و تذکر منصفانه و سازنده ارایه فرمایند.

*رویکرد اصلاح طلبی در عرصه سیاست با ویژگی هایی نظیر: رفتار قانونی، مسالمت آمیز، دموکراتیک و تدریجی همراه است. براین اساس افراد و گروه هایی که مدعی انتخاب مشی اصلاح طلبی هستند خود را مکلف می دانند به اقتضای معیارهای های مربوط به راهی که برگزیده اند، در چارچوب قوانین حاکم بر کشور فعالیت کنند. لذا قانون شکنی و قانون گریزی از آنان پذیرفتنی نیست. در صورتی که اصول یا مواردی از قوانین اساسی و عادی را مناسب نیاز ها و خواست اکثریت جامعه نمی دانند ناچارند از مجرای قانون و به اتکای روش های اصلاح طلبی برای تغییرآن اقدام نمایند. مادام آن اصول و موارد تغییر نیافته اند به منظور جلوگیری از تضعیف قانونمداری درحامعه از آن تبعیت نمایند.
اصلاح طلبان به اقتضای مشخصات رویکرد اصلاح طلبی ناگزیرند رفتارهای مدنی و مسالمت آمیز داشته و از هر رفتاری که رنگ و بوی خشونت و یا شائبه خشونت طلبی دارد پرهیز نمایند. وقتی در مواقعی که مخالفان آنان به شدیدترین وجه خشونت را نسبت به آنان روا می بینند، صرفا درحد دفاع از خود و به اندازه فرصت گریز از مهلکه اجازه مقابله دارند. شاید بتوان شاخص ترین نهاد منش مسالمت آمیز را رفتار مهاتما گاندی رهبر فقید نهضت اصلاح گری هند نامید که به الگویی برای طرفداران منش اصلاح طلبی در جهان تبدیل شده است. افراد و گروه های طرفدار منش اصلاح طلبی باید پایبند به رفتار دموکراتیک و مردم سالارانه باشند. لذا شایسته است اگر در یک فرآیند تصمیم گیری گروهی اکثریت حاضران به چیزی رای دادند که باب میل من نیست، آن را پذیرفته و در ان زمینه خلاف تصمیم جمع اقدامی انجام ندهم. تسلیم شدن در برابر تصمیم جمع یکی از تفاوت های جدی اصلاح طلبان با اقتدارگرایان است.

*روش اصلاح طلبی یک روش تدریجی و گام به گام است. شاید یکی از مهمترین تفاوت های منش اصلاح طلبی با انقلابی گری همین شاخص تدریجی بودن حرکت آن است. تایید نظریه پردازان و اندیشمندان عرصه سیاست دموکراتیک براین اصل از آنجا ناشی می شود که تجربه تاریخی و سرنوشت جوامع بشری نشان داده است از دل هیچ انقلابی، دموکراسی متولد نشده است. به قول کارل پوپر نتیجه همه انقلاب ها، ظهور دیکتاتوری بوده است. حتی کشورهای پیشرفته ای نظیر فرانسه و انگلیس نیز که زمانی از طریق انقلاب، رژیم های مستبد را سرنگون کردند فقط زمانی به دموکراسی دست یافتند که به منش اصلاح طلبی و تغییرات تدریجی پایبند شدند. لذا عجله کردن و انتظار رسیدن به مدینه فاضله در یک زمان کوتاه بیهوده است. صبر، صبر و تلاش مضاعف برای آگاهی بخشی و بهره گیری از کوچکترین منافذ و ورودی ها در عرصه سیاست برای تسلط بر ارکان تصمیم گیری کشور تنها راه چاره برای فعالان عرصه اصلاح طلبی است.

*رعایت قواعد بازی رقابت سالم جزء لاینفک منش اصلاح طلبی است. هیچ اصلاح طلبی مجاز نیست به هیچ بهانه ای- از جمله به هم زدن قاعده بازی از سوی مخالفان- به رفتارهایی مبادرت ورزد که نافی رفتار دموکراتیک است.انحصار طلبی، قانون شکنی، تقلب، تهدید، فشار، جوسازی و قهر از میدان رقابت با رفتار دموکراتیک همخوانی ندارند. پایبندی به رفتار دموکراتیک- که شاه بیت آن اتکای به رای اکثریت است- کار اصلاح طلبی را سخت نموده است به ویژه در شرایطی که حریف آنان پایبند به قواعد بازی رقابت نباشد. ازین باب یکی از رسالت های سنگین نیروهای تغییر طلب و اصلاح طلب، آگاهی بخشی به اقشار مختلف جامعه است. چرا که فقط در سایه آگاه شدن و رشد یافتگی اکثریت مردم است که راه بر مخالفان دموکراسی بسته می شود و این نقش را طرفداران واقعی دموکراسی باید ایفا کنند. گاهی مشاهده می شود که رای اکثریت، به زعم ما مطلوب نیست، چه باید کرد. تسلیم به رای اکثریت ولو مغایر نظر ماباشد و نیز تلاش برای انتقال دیدگاه خود. در هرحال اگر کسی حس کرد دیدگاه مفید و اثربخش دارد به اتکای این مفید تلقی کردن حق ندارد آن را به دیگران تحمیل کند، روش اصلاح طلبی این است که با استفاده از ابزارهای مشروع دیگران راقانع کند نه اینکه به بهانه اینکه من مخالفم بازی را به هم زده و به ضوابط مورد توافق لطمه بزند.

سید هاشم هدایتی

این مورد را ارزیابی کنید
(0 رای‌ها)

نظر دادن

از پر شدن تمامی موارد الزامی ستاره‌دار (*) اطمینان حاصل کنید. کد HTML مجاز نیست.

بروزرسانی روژان

هفته نامه روژان اوقات خوشی را برای شما ارزو میکند